STEEN & BEEN. Vakmanschap (Filip Canfyn)
Onze huiscolumnist Filip Canfyn leest in de vakpers dat de architectuurwerkers van BIG in Londen op straat komen om te protesteren tegen massale maar vooral poedelnaakte ontslagen. En van vakpers naar vakbond blijkt vandaag een kleine stap te worden.
BIG, het kantoor van starchitect Bjarke Ingels, heeft op alle continenten vestigingen maar komt in het nieuws met zijn Londens adres, waar betoogd wordt tegen de aankondiging dat 80 van de 170 medewerkers zonder boe of bah en al zeker zonder vooropzeg of vergoeding op straat worden gezet. BIG raakte een megacontract kwijt en het volledige team, meestal buitenlanders, die met meubelen en huisgerief naar Londen kwamen, betalen de rekening. Een poging van de vakbond van ‘architectural workers’ om wat rechten op te eisen botst op de betonnen muur van de werkgever.
Ook Snøhetta, nog zo’n superkantoor voor starchitecture, laat van zich spreken: personeel met een syndicale lidkaart wordt koudweg de laan uitgestuurd in New York. En dan hoor ik iedereen denken: “Vakbond? Syndicaat? Architecten?” Tja, dat kon blijkbaar niet uitblijven. Wereldwijd wordt geklaagd, door wie niet op de beste stoelen zit, over te veel druk, te weinig loon en nul zekerheid. Architecten worden meer en meer architectuurwerkers: de illusie van het vrij beroep van de middenklasse met witte boord is verworden tot de realiteit van de werkende klasse. En dan wordt het zich verenigen in een vakbond langzamerhand wél een issue.
Vroeger was het onderwerp zelfs taboe. Men moést tevreden zijn dat men zijn passie mocht volgen. Of men moést zich doodschamen om aan collega’s of vennoten te zeggen dat men gesyndiceerd was. Of men moést zichzelf te goed voelen (“Ik ben wel architect, hé”) om te bekennen dat men met anderen verder kon raken. Die tijd lijkt gedaan. Wat gebeurt bij starchitects in Londen en New York gebeurt hier trouwens ook al, op een andere schaal en een andere manier. Ik verwijs naar mijn recente columns ‘Mekkeren’ en ‘Mekkeren (bis)’. Puur vakmanschap.
