Zoontjens benadrukt in rapport: plat dak is geen afdekking maar volwaardige bouwlaag
Zoontjens publiceerde onlangs een rapport waarin het ervoor pleit om, nu de bouwruimte almaar schaarser wordt, platte daken te beschouwen als waardevolle bouwlaag en niet langer als passieve afdekking. Het bedrijf ontwikkelt en plaatst dan ook dakbestratingssystemen om platte daken om te toveren tot parkings, groendaken of verblijfruimtes. Die systemen zijn overigens niet alleen duurzaam omdat ze ongebruikte oppervlakken helpen valoriseren, maar ook omdat ze de- en remontabel zijn.
Het platte dak staat zelden bovenaan de ontwerpagenda. Nochtans kan de waarde ervan, zo stelt Zoontjens in het rapport, maar moeilijk onderschat worden, nu de bouwruimte steeds schaarser wordt. We mogen het platte dak volgens de fabrikant annex aannemer niet langer beschouwen als passieve afsluiting van de bovenkant van een gebouw, maar moeten het benutten als een bouwlaag met een eigen functie – parking, terras, zonnedak …
De dakbestratingssystemen die Zoontjens daarvoor ontwikkelde – en die het zelf plaatst – zijn echter niet alleen duurzaam omdat ze ongebruikte oppervlakken helpen valoriseren. Zoontjens ontwerpt al zijn systemen ook omkeerbaar. Ze kunnen met andere woorden gedemonteerd worden om te worden hergebruikt op een ander plat dak. In die zin verschillen ze fundamenteel van klassieke dakopbouwen.
Praktijkvoorbeelden
In het rapport, dat de titel ‘Circulariteit op het dak’ kreeg, bespreekt Zoontjens vanzelfsprekend ook praktijkvoorbeelden. Zoals de vernieuwing van het dertig jaar oude parkeerdak van het bekende winkelcentrum in Wijnegem, met plaats voor 1.500 auto’s. Onder het 32.500 m² grote parkeerdak moest extra isolatie komen. Omdat het parkeerdak in 1992 was aangelegd met een dakbestratingssysteem van Zoontjens, konden de tegels en de isolatie bij de dakrenovatie schadeloos gedemonteerd worden.
De bestaande isolatie werd ter plaatse hergebruikt. Ze werd gereinigd en hersteld waar nodig en vervolgens opnieuw geplaatst. Deze keer wel in twee lagen om aan de hogere isolatie-eisen te voldoen. Daardoor hoefde Zoontjens maar de helft van de nieuwe isolatie in te kopen.
Ook het leeuwendeel van de tegels kon na vernieuwing van de dakbedekking gewoon hergebruikt worden. Tegels die niet meer bruikbaar waren, door aangebrachte belijning, kregen een nieuw leven in loop- en rijstroken n tussen de akkers van een sedumkwekerij.
Circulariteit op productniveau
Het rapport leert voorts dat Zoontjens ook op productieniveau stappen zet richting circulariteit, onder meer door het gebruik van secundaire grondstoffen en het inzetten op hernieuwbare energie en waterrecuperatie.
Plat dak als schakel in plaats van eindpunt
Uiteindelijk laat het rapport weinig ruimte voor twijfel. Wie platte daken blijft ontwerpen als statische, niet-losmaakbare systemen, creëert afval en verliest grondstoffen nog voor het gebouw zijn volledige levensduur heeft bereikt. Wie ze daarentegen benadert als flexibele, demonteerbare constructies, bouwt niet alleen duurzamer, maar ook toekomstgerichter. Het platte dak wordt dan geen eindpunt meer, maar een schakel in een continu verhaal van gebruik, hergebruik en aanpassing.
Het rapport ‘Circulariteit op het dak’ is hier te downloaden.