Doorzoek volledige site
15 maart 2016 | AARON EERDEKENS

WTCB organiseert studiedag over restauratie Boekentoren Gent

De nieuwe laag beton

Het WTCB organiseerde op 10 maart 2016 in samenwerking met Fabi en de Belgische BetonGroepering een studiedag over het proces en het verloop van de renovatie van de Boekentoren in Gent. In het begin van maart 2012 ging de eerste fase van de renovatie van de Boekentoren van start. Ondertussen zijn de werken al een pak verder gevorderd. De afronding van de werken is beoogd voor het einde van 2017.

Tijdens de studiedag, die plaatsvond in de Jozef Plateau campus van de UGent, kwamen verschillende specialisten aan het woord. Onder hen ook een architect van architectenbureau Robbrecht & Daem, die het ontwerp van de restauratie voor zich nam, die een woordje uitleg gaf over de voortgang en de toekomstplannen van het renovatieproces.

 

Ondergronds depot

In maart 2012 is de eerste fase van de werken van start gegaan. Er werd toen in de grote binnentuin in het midden van het complex een ondergronds depot gebouwd om de 3 miljoen boeken van de bibliotheek tijdens de werken in op te bergen. De bedoeling was om een perfect ondergronds klimaat te creëren voor de boeken, dat een onderdoorgang en daglicht voor de werkers voorzag. Ook werd er voor voldoende bescherming tegen water gezorgd. In de 3 verdiepingen van het ondergrondse depot werden alle 3 miljoen boeken uit de 20 verdiepingen van de Boekentoren ondergebracht.

 

Inkomhallen

De tweede stap in het proces was de nieuwe inkomhal aan de Sint-Hubertusstraat en het uitdiepen van de kelder, wat voor een verbeterde toegankelijkheid moest zorgen. De inkomhal werd gebouwd op de verdieping ter hoogte van de vroegere kelder. Om de toekomst van het gebouw te preserveren werden nieuwe betonnen kolommen en vloeren aangelegd. Daarna begonnen de werken aan de nieuwe inkomhal en aan de Belvedère aan de kant van Rozier. De twee laagste onthaalruimtes kregen een flinke makeover en er werden een nieuwe lift en trap geplaatst.

 

Box in Box

De volgende fase is de renovatie van de Boekentoren zelf, die wordt uitgeoverd volgens het Box-in-Boxprincipe. Omdat er in de zomer een disproportioneel hoge binnentemperatuur in de Boekentoren heerst, wordt de buitenschil van de toren gerestaureerd en geïsoleerd. Dit gedeelte moet in 2017 worden afgerond. De ingreep zorgt ervoor dat de boekentoren een kleinere oppervlakte krijgt, maar dat het binnenklimaat fel verbetert. Ook wordt er buiten een leescafé aangelegd.

Wat het buitenschrijnwerk betreft, beschikt de toren nu over aluminium profielen. In de eerste fase van de restauratie werden er specifieke profielen uit Zwitserland gebruikt. Toekomstige profielen worden eerst afgewogen op waterbestendigheid en op isolatie en ecologische kwaliteiten. De nieuwe ramen beschikken over een hoge waterdichtheid. De originele krukjes van de ramen zijn verloren gegaan, maar er worden gelijkaardige krukjes geïnstalleerd. Ook de handgrepen worden nagemaakt. Verder worden de serredaken verwijderd en wordt het interieur volledig gewijzigd.

 

Beton

David De Wolf van studiebureau Greisch gaf meer uitleg over de nieuwe betonlaag van de Boekentoren. Volgens hem is de ph-graad van het oude beton door de jaren heen veranderd door de invloed van water en wind. De eerste tekenen hiervan werden tijdens de jaren 1960 al zichtbaar. Voor de nieuwe, waterdichte betonlaag vond Greisch inspiratie bij de betonnen Sint-Antonius kerk in het Zwitserse Basel.

Van die kerk werd er eerst een laag van 4 cm beton afgehaald en een nieuwe laag met een speciaal bekistingssysteem terug op geplaatst, waarna nog een laag van 4 cm werd toegevoegd. Voor de Boekentoren past Greisch een gelijkaardig systeem toe. Het gecarbonateerde beton van de gevels wordt eerst weggespoten door middel van hydroafbraak. Na behandeling van de onderliggende wapening wordt dan een nieuwe laag beton aangegoten. Zo bekomt de Boekentoren een nieuw, rein en glad zichtbetonoppervlak.