Doorzoek volledige site
01 juli 2011 | NJ

Shortlist 2020challenge – School Emile Bockstael Brussel – VK

Aangemoedigd door het Brussels instituut voor milieubeheer (BIM/IBGE), besloot de stad Brussel een kleuterschool op te richten volgens de passiefhuisstandaard. Samen met Nimptsch Architekten werkten de ingenieurs van VK-group een systeem van duurzame technieken uit, afgestemd op de duurzame architectuur.

Aangemoedigd door het Brussels instituut voor milieubeheer (BIM/IBGE), besloot de stad Brussel een kleuterschool op te richten volgens de passiefhuisstandaard. Samen met Nimptsch Architekten werkten de ingenieurs van VK een systeem van duurzame technieken uit, afgestemd op de duurzame architectuur.





Innovatieve oplossing

De innovatie van dit project zit in de combinatie van verschillende duurzame technieken met duurzame architectuur. Doorgedreven isolatie, goede luchtdichtheid en passieve zonnewinsten beperken het energieverbruik voor verwarming tot 14kWh/m², bijna 8 x minder dan bij een standaard gebouw.
Een verticaal geothermisch systeem, gecombineerd met een warmtepomp die voor de helft wordt aangestuurd met PV-cellen op het dak, staat in voor het leveren van de warmte. Daarnaast is het gebouw uitgerust met een balansventilatie met warmtewiel, waarbij de ventilatielucht via een lucht-aardwarmtewisselaar onder het gebouw wordt toegevoerd. Dit systeem laat toe om in de zomer de lucht en het gebouw passief te koelen. Het debiet is variabel: het ventilatiesysteem past zich aan aan de - soms sterk variabele -bezetting van de klassen.






Duurzaamheid en het cradle to cradle-principe

 

Het passieve concept is het resultaat van een intense wisselwerking tussen het ontwerp van de technische installaties en het architectuur- en stabiliteitsontwerp. Hierbij koos men enerzijds voor duurzame technieken die het energieverbruik beperken zoals bijvoorbeeld het variabel ventilatiedebiet. Anderzijds opteerde men zo veel mogelijk hernieuwbare energiebronnen zoals de bodem en zon te gebruiken.
Het gebouw is opgetrokken uit massief hout. Dit sluit aan bij het cradle-to-cradle principe waarbij men het gebruik van maximaal hergroeibare materialen stimuleert. Ook de vaste zonwering werd ontworpen in hout, rekening houdend met de architecturale uitstraling van het gebouw. Andere belangrijke materialen in het gebouw zijn gekozen volgens de NIBE-classificatie.


Andere voordelen

Het ontwerp wil de grenzen op vlak van energiezuinigheid en duurzaam materiaalgebruik verleggen. Het resultaat is een energiezuinig gebouw dat, mits uitbreiding van de fotovoltaïsche cellen, zou kunnen leiden tot een energieneutraal gebouw, de Europese doelstelling voor 2020.
De uitgekiende en op elkaar afgestemde ontwerpen van de technische installaties en architectuur minimaliseren het verbruik door verwarming en laten tegelijk een zuivere passieve koeling toe. Zo heeft men, ondanks de grote raampartijen in de klassen, geen nood aan klassieke verwarmingselementen. De temperatuur is er gelijkmatig, met een hoger thermische comfort voor de kinderen.
Daarnaast creëren de grote ramen met zonwering niet alleen een aangename relatie met de buitenomgeving, ze beperken vooral het gebruik van kunstlicht. Bovendien wordt het elektriciteitsverbruik voor verlichting nog verder gereduceerd via enkele technische oplossingen zoals daglichtdimming en aanwezigheidsdetectie.


Toepasbaarheid andere projecten

De toegepaste technieken zijn bruikbaar in scholen en kantoren of administratieve centra met lage interne lasten. Wanneer het verticaal geothermisch systeem wordt uitgebreid met een beperkte actieve koeling, kan de innovatieve oplossing ook worden gebruikt voor kantoren met hogere interne lasten.
Verder toont de ligging van dit project aan dat ook in een stedelijke omgeving duurzame projecten gerealiseerd kunnen worden.


Technische fiche

Naam project: School Emile Bockstael
Plaats: Heizelstraat 104, 1020 Brussel
Opdrachtgever: Stad Brussel
Ontwerper: Nimptsch Architekten
Datum toepassing innovatieve oplossing: 2007-2013