Doorzoek volledige site
04 februari 2013

Enthousiasme voor PPS taant

Zelfs al staan politieke beslissingsnemers achter PPS en is de investering voor bepaalde projecten goedgekeurd, toch blijkt dat ruim 10% van de gebudgetteerde investeringen niet tot uitvoering komt. Dit zou onder meer te wijten zijn aan een ineffici├źntie van Vlaamse besturen om de contracten rond te krijgen binnen de budgetperiode. De Leerstoel in PPS aan de Vrije Universiteit Brussel, gesponsord door Deloitte, Grontmij en Laga en geleid door Prof. Haezendonck (VUB), bracht voor haar 5e Advisory Board meeting een panel van experten samen omtrent de vraag: "Is de capaciteit van de publieke partner in PPS-projecten adequaat en wat kan, indien noodzakelijk, hieraan verbeterd worden?"
Zelfs al staan politieke beslissingsnemers achter PPS en is de investering voor bepaalde projecten goedgekeurd, toch blijkt dat ruim 10% van de gebudgetteerde investeringen niet tot uitvoering komt. Dit zou onder meer te wijten zijn aan een inefficiëntie van Vlaamse besturen om de contracten rond te krijgen binnen de budgetperiode. De Leerstoel in PPS aan de Vrije Universiteit Brussel, gesponsord door Deloitte, Grontmij en Laga en geleid door Prof. Haezendonck (VUB), bracht voor haar 5e Advisory Board meeting een panel van experten samen omtrent de vraag: "Is de capaciteit van de publieke partner in PPS-projecten adequaat en wat kan, indien noodzakelijk, hieraan verbeterd worden?"




Steeds minder experten

De heer Van der Borght (Secretaris-Generaal van het Department Financiën en Begroting van de Vlaamse Gemeenschap) wijst erop dat, buiten het plafond van de Gewest/Gemeenschapwaarborgen dat bijna bereikt is, de publieke besturen ook steeds minder interne experten ter beschikking hebben die een ruime PPS-expertise opbouwen. Meer nog, de huidige decentralisering in de administratie leidt tot compartimentisering en tot zeer weinig kennisuitwisseling, -opbouw, of communicatie die nodig zijn voor het verhogen van de nodige competenties. PPS-contractbeheer en -projectmanagement is dan ook zeer complex en behoort niet tot de meest gewaardeerde taak van het betrokken overheidspersoneel.


Verontrustend: geen structuur voor expertise opbouw

"Er is behoorlijk wat intrinsiek menselijk kapitaal en kennis aanwezig, doch teveel “in the Cloud”, de structuur voor de opbouw of de bundeling van expertise om complexe projecten aan te pakken ontbreekt, en dat verontrust ons." aldus Y. Verbakel. De heer Verbakel (Afdelingshoofd bij het Departement Mobiliteit en Openbare Werken van de Vlaamse Gemeenschap) bewees aan de hand van voorbeelden, en vooral van lessons learned uit het buitenland, welke grote uitdagingen voor de Vlaamse administratie weggelegd zijn. In het kader van PPS, is dringend nood aan meer accountability, meer ownership (ook politiek ownership) en echte jobtevredenheid. Het coachen van high potentials - want er is wel degelijk kwaliteit - de noodzakelijke kennisoverdracht en het samenbrengen van de competenties moeten hoogdringend aangepakt worden. PMV en het Vlaams Kenniscentrum PPS zouden hierbij de katalysator kunnen zijn, aldus de heer Verbakel. Hij stelt bovendien dat de interesse bij jonge mensen met de geschikte competenties moet aangewakkerd worden om een projectmanagementfunctie op te nemen binnen de Vlaamse administratie. Er is nu de terechte vrees dat kennis en ervaring in PPS in de overheidsdepartementen wegstroomt. De private partners wensen een stabiele en waardevolle counterpart om het partnership effectief te laten renderen. Gegeven de langlopende aard van PPS-projecten, moet de noodzakelijke continuïteit gegarandeerd blijven aan overheidszijde. Er is ook dringend nood aan een faciliterende overheid op vlak van grote complexe projecten. Zeker op lokaal vlak moet het onderhandelen en het leiden van PPS-projecten een boost krijgen.




Ambtenaren mobieler maken

Voorstellen tot verbetering zouden volgens Professor Leus (VUB) onder meer kunnen bestaan uit het aanpassen van de rechtspositieregeling van de betrokken personeelsleden gericht op een streven naar grotere gelijkschakeling om onder meer mobiliteit te kunnen bevorderen. Zo zouden ze, naar Nederlands voorbeeld, mobieler zijn en bijvoorbeeld tijdelijk bij een private partner aan de slag kunnen om nadien met ervaring en erkenning hiervoor terug bij de publieke partner werkzaam zijn voor PPS’en en zodoende mobiliteit tussen publieke en private sector te bevorderen. Ook het poolen of delen van kennis, binnen een open, meer horizontale structuur, teneinde de theoretische know how en praktische know how binnen een PPS-cel te integreren, kan volgens de panelleden bijdragen tot een betere garantie op gedegen leiding van PPS-projecten. De technieken van de “Copernicus”-hervorming, die meerdere overheden inspireerde, ging mogelijk op dit punt niet ver genoeg en heeft in dat opzicht (mobiliteit publieke-private sector) enigszins gefaald. Beter Bestuurlijk Beleid is ook onvoldoende voor deze problematiek en cultuur verander je niet met enkel een wijziging in structuur. Wanneer verzelfstandiging leidt tot entiteiten met onvoldoende kritische massa is er versnippering van kennis. Dit vormt een handicap in het licht van competentieopbouw.


Vaardigheden en motivatie aanscherpen


De heer Decrem (Groepsmanager bij de Vlaamse investeringsmaatschappij PMV) verklaart dat PMV haar PPS-capaciteit opbouwt op basis van de bestaande ervaring en door permanent voeling te houden met de markt. Voor haar is de eerste doelstelling om meerwaarde te creëren voor de overheid. Omdat PMV zowel een publieke als een private rol vervult in meerdere PPS-projecten, hanteert zij een ruimer perspectief op mogelijke problemen. Om haar medewerkers te motiveren, biedt PMV hen een mix aan taken en projecten. Op die manier ziet het team immers sneller concrete resultaten. Ook de stabiliteit van het team en het uitwisselen van kennis is erg belangrijk. Daarbij gaat vooral aandacht naar het delen van beproefde concepten, projectmanagement en onderhandelingsvaardigheden, die kunnen leiden tot de cruciale value for money.


Over de Leerstoel in PPS

De Vrije Universiteit Brussel, Deloitte, Grontmij en Laga hebben in 2010 samen het Universitair Expertisecentrum voor PPS (VUB Chair in PPP) opgericht waar nationale en internationale experts elkaar ontmoeten en onderzoek verricht wordt naar het potentieel en de succesvolle realisatie van Publiek-Private Samenwerkingsprojecten. Titularis van de leerstoel is prof. dr. Elvira Haezendonck (VUB) van de faculteit Economische, Sociale en Politieke Wetenschappen & Solvay Business School.