Van goudkleurige ruitleien tot golvende gevels: aluminium als ontwerpinstrument

PREFA ziet die evolutie terug in de toenemende belangstelling voor aluminium ruitleien en geëxtrudeerde profielen. Waar ruitleien een herkenbaar schubpatroon en een breed kleurpalet bieden, creëren de nieuwste profielvarianten extra mogelijkheden om te spelen met reliëf, schaduw en ritmiek. 

Lichtgewicht oplossing voor renovatie en nieuwbouw

Aluminium wordt in de bouw vaak geassocieerd met praktische voordelen zoals een laag gewicht, onderhoudsarme eigenschappen en een lange levensduur. Toch verschuift de aandacht steeds vaker naar de ontwerpvrijheid die het materiaal biedt.

Dat is onder meer het geval bij aluminium ruitleien. Hoewel hun vorm verwijst naar traditionele leibedekking, maken het materiaal en de afwerkingsmogelijkheden een heel andere benadering mogelijk. Architecten beschikken immers over een kleurenpalet dat verder gaat dan de klassieke zwarte of grijze tinten. Naast ingetogen toepassingen verschijnen bijgevolg steeds meer projecten waarin bijvoorbeeld wit, goudkleur of oxiderood bewust als architecturaal accent wordt ingezet.

"We merken dat architecten steeds vaker spelen met kleur in de gebouwschil", zegt Tom Vanhandenhove, Country Manager bij PREFA. "Klassieke tinten blijven populair, maar er is duidelijk meer ruimte voor uitgesproken keuzes."

Deze evolutie beperkt zicht bovendien niet tot kleur. “Ook de keuze van het formaat beïnvloedt het uiteindelijke gevelbeeld. Grotere ruitleien zorgen voor een vlakker en strakker gevelbeeld, terwijl kleinere formaten meer textuur en reliëf creëren. Daardoor kunnen architecten de uitstraling van een gebouw verfijnen zonder afstand te nemen van het herkenbare karakter van de ruitlei”, vult Tom aan.

Een interessante troef voor renovatieprojecten

Naast de esthetische mogelijkheden blijft het lage gewicht van aluminium een belangrijke reden om voor het materiaal te kiezen. Dat geldt vooral in renovatieprojecten, waar de draagkracht van bestaande structuren vaak een aandachtspunt vormt.

“Met een gewicht van ongeveer 2,5 kilogram per vierkante meter behoren aluminium ruitleien tot de lichtste oplossingen voor dak- en gevelbekleding. Daardoor kunnen bestaande dakconstructies in veel gevallen behouden blijven, zelfs wanneer bijkomende isolatie wordt voorzien”, vertelt Tom.

Dat beperkte gewicht heeft niet alleen constructieve voordelen, maar beïnvloedt ook de economische haalbaarheid van een project. Aluminium wordt vaak als een duur materiaal beschouwd omdat de grondstofprijs per kilogram hoger ligt dan die van veel andere bouwmaterialen. “In de praktijk is die vergelijking echter niet altijd relevant. Omdat er per vierkante meter relatief weinig materiaal nodig is, is aluminium vaak economisch concurrentieel met andere dak- en gevelbekledingen”, aldus Tom.

Ook op andere vlakken bestaan er nog misvattingen over het materiaal. Zo wordt aluminium geregeld geassocieerd met geluidsoverlast bij regen. Volgens PREFA zorgen geïntegreerde anti-dreunstroken ervoor dat het akoestisch comfort vergelijkbaar is met dat van traditionele dakbedekkingen.

Daarnaast biedt de fabrikant een garantie van veertig jaar op zowel materiaal als kleur, wat aansluit bij de groeiende vraag naar duurzame oplossingen met een lange levensduur.

Gevels als spel van licht en schaduw

Waar ruitleien vooral inspelen op kleur en textuur, bieden geëxtrudeerde profielen mogelijkheden om te werken met reliëf en dieptewerking. De toepassing van dergelijke profielgevels neemt de laatste jaren zichtbaar toe, zowel in residentiële projecten als in scholen, kantoren en openbare gebouwen.

Om op die vraag in te spelen, breidde PREFA zijn assortiment recent uit. Waar aanvankelijk slechts één golf- en één kartelprofiel beschikbaar waren, omvat het gamma vandaag vier verschillende golfvormen en twee kartelvarianten. Bovendien kunnen verschillende profielen onderling worden gecombineerd en zijn voor grotere projecten ook maatwerkoplossingen mogelijk.

“Dat levert gevels op die gedurende de dag voortdurend van karakter veranderen. Afhankelijk van de stand van de zon ontstaan andere schaduwen, reflecties en ritmes, waardoor de gevel een meer dynamische uitstraling krijgt”, zegt Tom.

Ook op technisch vlak bieden de profielen voordelen. Dankzij een materiaaldikte van 1,8 millimeter zijn ze erg sterk, waardoor de onderconstructie minder dicht hoeft te worden uitgevoerd en er dus minder materiaal nodig is. Profielen kunnen bovendien in één stuk worden geproduceerd tot een lengte van 6,2 meter. Daardoor kunnen volledige verdiepingshoogtes of zelfs meerdere bouwlagen met een beperkt aantal voegen worden bekleed, wat resulteert in een rustig en coherent gevelbeeld.

Op zoek naar een uniforme gebouwschil

De groeiende aandacht voor materialiteit vertaalt zich ook in de vraag naar meer samenhang tussen dak, gevel en afwerking. Dankzij de vormbaarheid van aluminium kunnen afwerkprofielen, goten en afvoerbuizen in hetzelfde materiaal en dezelfde kleur worden uitgevoerd als de dak- of gevelbekleding. “De recente introductie van de P10-structuurcoating voor extrusieprofielen versterkt die mogelijkheid nog verder, doordat architecten zo dezelfde oppervlakteafwerking kunnen toepassen over verschillende productgroepen heen”, legt Tom uit.

Technische ondersteuning zonder ontwerpsturing

Hoewel aluminium steeds meer ontwerpvrijheid biedt, blijft een correcte detaillering essentieel voor een duurzame uitvoering. PREFA benadrukt daarom zijn rol als technische partner voor architecten, zonder zich in het ontwerpproces te mengen.

"Het ontwerp blijft uiteraard de verantwoordelijkheid van de architect", zegt Tom. "Zij zijn de visionairs die een gebouw vormgeven. Wij gaan niet bepalen hoe een project eruit moet zien, maar ondersteunen wel met technische expertise."

Die ondersteuning gebeurt via een eigen technische binnendienst en gespecialiseerde technische adviseurs in België. Zij begeleiden architecten bij technische vragen, detaillering en uitvoeringsaspecten en verzorgen daarnaast opleidingen rond de verschillende systemen en toepassingen.

Techniek en expressie in één materiaal

Naast ontwerpvrijheid speelt ook duurzaamheid een belangrijke rol. Aluminium heeft een lange levensduur, vraagt weinig onderhoud en kan zonder kwaliteitsverlies worden gerecycleerd. Die eigenschappen maken het materiaal interessant voor architecten die esthetische ambities willen combineren met circulaire ontwerpprincipes.

De evolutie van de PREFA-ruitleien en -extrusieprofielen is een mooi voorbeeld van hoe aluminium zich ontwikkelt van een technisch bouwmateriaal tot een volwaardig ontwerpinstrument. Van goudkleurige accenten tot gevels die spelen met licht en schaduw: het materiaal biedt steeds meer mogelijkheden om vorm, textuur en kleur in te zetten als onderdeel van het architecturale concept. Met standaardprofielen, maatwerkoplossingen en technische begeleiding biedt PREFA architecten daarbij een brede ondersteuning om hun ontwerpvisie te realiseren.