Dikkelindestraat 51

ontwerpopdracht

Deze stedelijke rijwoning te Gent ligt op een ingesloten, smal en diep perceel dat achteraan wat breder uitloopt. De voormalige leefruimte zat centraal in de woning en was aan de achterkant volledig ingesloten door de typische koterijen, waardoor de verbinding met de tuin volledig ontbrak. Aan de voorkant werd de leefruimte ingesloten door de inkomzone. De woning werd uitgebreid zodat de keuken en leefruimte comfortabel naast elkaar kwamen te staan én er voldoende daglicht tot ver in de woning kon doordringen, ondanks het smalle en diepe perceel. Zo is er terug verbinding ontstaan tussen de leefruimte en de tuin. Ook energetisch was de woning aan een update toe.

uitdagingen en antwoorden

De grootste uitdaging was de grote diepte en beperkte breedte van het perceel: centraal dreigde de woning donker en claustrofobisch te worden. Aan de voorzijde is de straat dens ingericht, waardoor oriëntatie en zicht (en werfinrichting) hier niet aangewezen is. Als antwoord werd het breder maken van de woning achteraan benut om keuken en leefruimte naast elkaar te schikken over de volledig maximale gevelbreedte. Het dak wordt schuin voorzien richting de tuin, waar een royale hoogte ontstaat en maximale daglichttoetreding verder in de woning. In het smallere stuk in het midden, loopt het dak in de andere richting omhoog met een bandraam. Zo dringt daglicht tot diep in de woning door. Het vlinderdak is het logische gevolg hiervan.

In hoeverre is het een duurzaam project in de brede betekenis van het woord?

Het ontwerp biedt in essentie slechts een eenvoudig antwoord op een van de meest archetypische problemen bij stedelijke, ingesloten en diepe rijwoningen. Door het vlinderdak kan een patio vermeden worden: compactheid blijft groot, footprint en impact op de buren blijft klein. Door de slimme vorm van het dak en sublieme detaillering wordt maximale daglichttoetreding gerealiseerd op een ingesloten perceel. Dragende elementen worden zichtbaar gelaten zodat geen verdere afwerking vereist is. De hoeveelheid gebruikte materialen blijft beperkt en een groot deel is eenvoudig herbruikbaar op lange termijn. De poëtische lichtinval, structurele expessie, eenvoud vallen allen samen in één beweging met duurzaamheid.

motivatie

Met een eenvoudig maar krachtig gebaar biedt dit project een intelligent antwoord op complexe en courante stedelijke beperkingen. De ruimtelijke efficiëntie, maximale lichtinval en heldere structurele taal maakt van een moeilijke locatie een huis met kwaliteit en karakter. Een haast kinderlijk naïeve, maar verbeeldingskrachtige, doelgerichte en scherpzinnige aanpak leidt tot een waardevol architectonisch geheel. Met eenvoudige middelen (enkele balken en een portiek) ontstaat een expressieve lichtinval, materialiteit en structuur. Daarom verdient dit project erkenning: het toont dat uitgesproken en kwalitatieve architectuur voortkomt uit inzicht en beheersing, eerder dan uit technische gadgets of trends, en net tijdloos wordt door het gebruik van de meest basale architecturale elementen.