Fierenshoven 37

ontwerpopdracht

De Fierenshoven in Antwerpen bestaat uit twee modernistische woonblokken van baksteen uit het interbellum, ontworpen in 1937 door G. Fierens. Sloop dreigde, maar door de focus te leggen op de materiële en culturele kwaliteiten werd het gebouw gered door een groep bezorgde buurtbewoners. De ontwerpopdracht gaf prioriteit aan behoud en versterking van de cultuurhistorische waarde, modernisering van wooncomfort en woonprogramma en vergroting van flexibiliteit, woonkwaliteit en duurzaamheid. Het programma omvat gezinsappartementen, groepsdeelwoningen en collectieve ruimtes, maar ook dakterrassen, een fietsenstalling en commerciële units in de gebouwplint.

uitdagingen en antwoorden

Het behoud van cultuurhistorische waarde van de Fierenshoven, terwijl woningtypologie wordt gediversifieerd met minimale sloop en maximaal hergebruik. Diverse woonvormen en -groottes zijn geïntroduceerd en er zijn collectieve ruimtes zoals intern af te huren ateliers, een wasruimte en een representatieve evenementenruimte ingepast. Het oriënteren van commerciële units op ook het binnenhof verbetert de verblijfskwaliteit daar. De nieuwbouw sluit aan bij de bestaande architectuur, met respect voor polychromie en baksteenmodernisme. De nu vergroende en autovrije binnenhoven en publieke functies stimuleren sociale cohesie en stedelijke kwaliteit. Duurzaamheid is gezocht in materiaalbehoud en -hergebruik, isolatie, groene daken met waterretentie, waterdoorlatende verharding en zonne-energie.

In hoeverre is het een duurzaam project in de brede betekenis van het woord?

Duurzaamheid in brede zin: De combinatie van ingrepen verminderen de CO2-uitstoot, stimuleren de biodiversiteit en dragen bij aan klimaatadaptatie.Door de ongebruikelijke keuze om het steens binnenblad te vervangen voor isolerende snelbouwsteen en het onzichtbaar in het schrijnwerk inpassen van moderne natuurlijke ventilatietoevoer is het historische beeld voor de stad geheel behouden gebleven. Sociale duurzaamheid wordt versterkt door woontypologie, gedeelde voorzieningen en betaalbaarheid. Ook cultureel blijft het erfgoed bewaard, waardoor duurzaamheid dus zowel ecologisch, sociaal als cultureel is gewaarborgd. Door de goede balans tussen historische morfologie, autovrije stedenbouw en nieuwbouw, ontstaat er eenheid in verscheidenheid die sociale cohesie en stedelijke kwaliteit versterkt

motivatie

De Fierenshoven verdienen een Architectura Award vanwege de succesvolle en hoogwaardige renovatie, die cultuurhistorie en moderne woonbehoeften naadloos combineert. Het project toont, heeft behouden en heeft voortgebouwd op, de architectonische finesse in materialiteit, polychromie en baksteenmodernisme van zowel exterieur als interieur van woningen en collectieve ruimtes, terwijl nieuwe bouwdelen hedendaags en herkenbaar zijn. Flexibele woningindelingen, collectieve ruimtes, gedeelde voorzieningen, groene daken en vergroende autovrije binnenhoven versterken sociale cohesie en duurzaamheid. Het project illustreert hoe historisch erfgoed, stedelijke kwaliteit en duurzaamheid hand in hand gaan, met een innovatieve en geïntegreerde ontwerpaanpak.