Recypark d'Anderlecht 133

ontwerpopdracht

Om burgers aan te moedigen om te recycleren en het een centralere plaats in ons dagelijks leven te geven, heeft de Brusselse Dienst voor Netheid het bureau 51n4e de opdracht gegeven om in Anderlecht een proefrecypark te creëren dat ruimtelijk aantrekkelijker is en als model dient voor de verdere uitrol van regionale recyparken. De door 51n4e voorgestelde oplossing streeft twee essentiële doelen na: het beeld van een locatie die a priori enkel logistiek is te doorbreken door deze te combineren met een openbare ruimte en het Recypark en de openbare ruimte tot één en dezelfde plek te maken door middel van een overkoepelende structuur. Het is in deze context dat de Brusselse Dienst voor Netheid een oproep lanceert voor het ontwerp van een geïntegreerde openbare ruimte bij het Recypark van Anderlecht.

uitdagingen en antwoorden

Drie grote thema’s lopen als een rode draad door het geselecteerde project: water, herbestemming en hergebruik, en de openbare ruimte. Het winnende team heeft zijn skateparkconcept ontwikkeld aan de hand van deze drie markers. Er is gekozen om de groene ruimte en het skatepark in elkaar te laten overvloeien. Zo wordt de groene ruimte niet op afstand geplaatst en worden gebruikers niet van elkaar gescheiden. Het winnende team kiest voor een samenhangend geheel in plaats van twee aparte zones, waarmee het de ontmoeting van alle doelgroepen bevordert en iedereen de kans biedt om zich de ruimte toe te eigenen. Water is overal op de site aanwezig. Omdat het perceel hellend is, wordt de waterloop van het hoogste punt naar het kanaal uitgewerkt. Het zo gecreëerde waterpad roept de loop van regenwater op.

In hoeverre is het een duurzaam project in de brede betekenis van het woord?

Water, het element dat de Zennevallei creëerde waarin Brussel gelegen is, is vandaag de dag volledig gekanaliseerd en deels onzichtbaar, maar wordt opnieuw een belangrijk thema, met name de reële maar nauwelijks merkbare dreiging van overstromingen en de beheersing van de neerslag. In het Recypark zijn de skatebare routes ontworpen volgens de hydrologische dynamiek en het traject van het regenwater, vanaf het dak dat het grootste deel van het water opvangt tot aan het platform van het skatepark en vervolgens langs een snake run die een meander simuleert en het water naar het Kanaal van Charleroi leidt. Het skatepark wordt zo een evocatie van een stedelijke rivier. Een groot deel van het regenwater dat op het perceel wordt opgevangen, wordt ter plaatse geïnfiltreerd om lozing naar het Kanaal te beperken.

motivatie

Vanuit het oogpunt van planetaire grenzen vormt de realisatie van een skateparkprogramma, ook al is het gebruik met goede bedoelingen, een uitdaging op het gebied van koolstofimpact. Beton, een duurzaam materiaal dat bestand is tegen de vele belastingen veroorzaakt door het skaten, is ook een van de bouwmaterialen die bovenaan staan voor afvalproductie en koolstofuitstoot. Om deze reden hebben we een Onderzoek en Ontwikkelingswerkgroep opgericht voor de integratie van een zo groot mogelijk aandeel gerecycleerde granulaten in de betonformulering - bijzonder belangrijk in het geval van skateparken waar de korrelgrootte zeer fijn moet blijven - door middel van een nauwe dialoog tussen een gespecialiseerde ingenieur, het bedrijf en de betoncentrales.

Op welke manier draagt dit project bij tot het welbevinden van bewoners, klanten of gebruikers?

Het ontwerpproject van deze nieuwe openbare ruimte draagt bij aan de hydrologische functie met als doel de ontkoppeling van het afstromende water van het zuidelijke dak van de hal om dit te temporiseren, te infiltreren en te evapotranspireren. Naast de gunstige hydrologische impact op de overbelasting van de gecombineerde riolering, zal deze inrichting een zeer interessante landschappelijke en milieukwaliteit aan de wijk toevoegen. De inrichting van deze toekomstige openbare ruimte biedt de kans om niet alleen een voorziening te creëren die past binnen de skatesport op regionale schaal, maar ook binnen de complementariteit van natuurlijke locaties en die een echt koeleiland vormt voor de wijk.