Woonproject Felix 85

ontwerpopdracht

Collectief woonproject met 14 appartementen in Koekelberg, op een perceel dat voorheen werd ingenomen door een vervallen industriële loods. De opdracht bestond erin met betaalbare woningen een stedelijk bouwblok te herstellen binnen een dense en heterogene context, en tegelijk een hedendaagse stedelijke woonkwaliteit aan te bieden. Verschillende woningtypes worden georganiseerd rond een genereuze circulatie als achtergrond voor sociale interactie. Alle bewoners hebben toegang tot de tuin die dient als een gemeenschappelijke plek voor rust, spel en ontmoeting. Bijzondere aandacht ging naar de zicht- en licht relaties in het noord/zuid georiënteerde gebouw, daglicht in de circulatie en de relatie tussen private en gedeelde ruimtes, met het oog op woonkwaliteit en sociale interactie.

uitdagingen en antwoorden

Het project is een oefening in het ontwerpen van bescheiden, betaalbare woningen in de stad. De kwaliteit ervan ligt niet in het buitengewone, maar in het maximaliseren van alledaagse ruimtes: dubbele oriëntatie voor het merendeel van de woningen, circulatie met daglicht, klimaattuin … Ontwerpbeslissingen hebben steeds een dubbel doel waardoor vorm en beleving elkaar aanvullen. Aandacht ging naar het ontwerp van de gevels met hun verschillende oriëntatie. Grote, ritmisch geplaatste ramen, een robuuste daklijn en een luifel die de ingang markeert, dragen bij aan een dynamisch straatbeeld van generieke gevels typisch voor deze buurt. De achtergevel biedt een antwoord op de zuidelijke oriëntatie met genereuze balkons die mediëren tussen de privacy van de woning en het dense binnengebied.

In hoeverre is het een duurzaam project in de brede betekenis van het woord?

Het project benadert duurzaamheid op meerdere niveaus. Het hergebruikt een reeds bebouwd perceel en draagt bij aan een verdichting van de stad zonder bijkomend ruimtebeslag, wat de druk op open ruimte beperkt. De doorzonappartementen verbeteren de daglichttoetreding en de zichtrelaties met de stad, waardoor de psychologische ruimte aanzienlijk toeneemt. De gemeenschappelijke tuin fungeert als een koelte-eiland binnen het bouwblok en stimuleert biodiversiteit. De lichte achtergevel en de gestapelde balkons beperken oververhitting en bieden ruimte voor toekomstige beplanting die de biodiversiteit van de gemeenschappelijke tuin versterken. Daarnaast versterkt het project sociale duurzaamheid door gedeelde ruimtes en informele ontmoetingen tussen bewoners actief te ondersteunen.

motivatie

Dit project toont hoe een alledaagse stedelijke opgave kan leiden tot een verfijnde en betekenisvolle architectuur die verder gaat dan louter functionele invulling. Het ontwerp voor de bakstenen straatgevel en de lichtere tuingevel toont een fijngevoeligheid in de relatie tot de stedelijke context, waarbij vormgeving inspeelt op de relaties tussen de woning en haar diverse context. De combinatie van een doordachte planopbouw, genereuze en dagverlichte circulatieruimtes en een collectieve tuin resulteert in een hoge woonkwaliteit voor diverse bewoners. Het project bewijst dat met beperkte middelen een robuuste, duurzame en expressieve architectuur mogelijk is, en vormt daarmee een overtuigend, relevant en reproduceerbaar model voor hedendaagse stedelijke woningbouw.