Citygate 1 - Marchandises 262

ontwerpopdracht

Citygate I – Marchandises is een multifunctionele stadsontwikkeling van 21.000 m² in Anderlecht die woningen, kinderopvang, productieve ruimtes, kantoren en publieke ruimte verenigt in één samenhangend bouwblok. Gelegen aan een strategische toegang tot Brussel, beantwoordt het project aan de nood om versnipperde stedelijke ruimtes tussen industriegebieden en woonwijken te herverbinden. Het programma vroeg om een compact maar divers architecturaal ensemble dat meerdere functies integreert en de publieke ruimte activeert. Hiermee worden hoogwaardige leefomstandigheden gegarandeerd en wordt bijgedragen aan een meer inclusieve, productieve en ecologisch verantwoorde metropool.

uitdagingen en antwoorden

De grootste uitdaging was het verzoenen van diverse, potentieel conflicterende functies: wonen, kinderopvang, productie en publieke ruimte binnen een dicht stedelijk blok met behoud van de levenskwaliteit. In plaats van functies geïsoleerd te stapelen, introduceert het project een helder ruimtelijk systeem gebaseerd op een horizontaal grid en verticale stratificatie. Een productieve plint verankert de actieve functies, terwijl de woonvolumes zorgvuldig zijn geplaatst voor optimaal licht, uitzicht en akoestisch comfort. Directe verbindingen tussen straat en tuin bevorderen de toegankelijkheid en sociale interactie. Het resultaat is een evenwichtig kader waarin co-existentie, helderheid en aanpasbaarheid zowel het dagelijks gebruik als de evolutie op lange termijn ondersteunen.

In hoeverre is het een duurzaam project in de brede betekenis van het woord?

Duurzaamheid wordt benaderd als een integraal kader dat milieuprestaties, sociale waarden en aanpasbaarheid op lange termijn verenigt. Het project versterkt de biodiversiteit via groendaken, een collectieve binnentuin en een autoluwe groene steeg langs het spoor. Waterbeheer vindt ter plaatse plaats via waterdoorlatende oppervlakken, wadi's en blauwe daksystemen voor retentie en hergebruik van grijs water. Het energieverbruik wordt beperkt door optimalisatie van daglicht en de integratie van zonnepanelen. De functiemenging, de buitenruimtes en de toegankelijkheid bevordert de interactie tussen de verschillende gebruikers. De flexibiliteit op termijn en de integratie van gemengd gebruik verminderen het verbruik van hulpbronnen en ondersteunen een veerkrachtig stedelijk model met lage impact

motivatie

Citygate onderscheidt zich als een nauwkeurig en robuust antwoord op hedendaagse stedelijke uitdagingen. Het project integreert wonen, productie en publieke ruimte in een samenhangend systeem en herdefinieert de relatie tussen wonen en werken. Het transformeert een strategische maar versnipperde locatie tot een actieve stedelijke schakel die bijdraagt aan de lokale identiteit en metropoolvorming. Marchandises brengt openheid en privacy in balans, gecombineerd met sterke principes van duurzaamheid en aanpasbaarheid (vanaf het ontwerp is het gebouw ontworpen voor herbruik: BAM). De meerwaarde ligt in het herdefiniëren van de productieve stad, het activeren van onbenutte locaties en het bieden van een herhaalbaar model voor inclusieve, aanpasbare en klimaatbewuste stedelijke ontwikkeling.