MAKER architecten met YIMBY en Woonwerk Architecten met Oudemansstraat finalist voor European Collective Housing Award
-
-
© Stijn Bollaert
YIMBY (MAKER architecten)
-
© Aiste Rakauskaite
Oudemansstraat (Woonwerk Architecten)
De European Collective Housing Award, een prijs die vernieuwende collectieve woonprojecten in Europa bekroont, heeft de negen finalisten voor zijn tweede editie bekendgemaakt. De projecten werden geselecteerd uit inzendingen uit 36 landen, een forse stijging tegenover de 19 deelnemende landen bij de eerste editie in 2024. België is met twee projecten vertegenwoordigd in de finale: YIMBY van MAKER architecten in Kortrijk in de categorie Nieuwbouw en Oudemansstraat van Woonwerk Architecten in Antwerpen in de categorie Renovatie. De overige finalisten komen uit Spanje, Frankrijk en Nederland.
De prijs wil voorbeelden in de kijker zetten van architectuur die een antwoord biedt op actuele woonuitdagingen. Volgens juryvoorzitter Carme Pinós tonen de geselecteerde projecten niet alleen de grote belangstelling voor collectief wonen in Europa, maar ook de uiteenlopende manieren waarop architecten vandaag omgaan met sociale, stedelijke en ecologische vraagstukken. In oktober reizen de negen finalistenteams naar San Sebastián om hun project voor te stellen aan de jury en het publiek. Daar worden ook de laureaten bekendgemaakt.
YIMBY heractiveert het collectieve binnengebied
Met YIMBY bouwt MAKER architecten voort op een project dat de voorbije jaren zowel nationaal als internationaal veel erkenning kreeg. Het Kortrijkse woonproject won eerder al in Nederland de ARC25 Award Nieuwe Architectuur. Recent volgden ook de publieksjuryprijs in de categorie Wonen van de Architectuur Prijs Vlaanderen, een RIBA International Award for Excellence 2026 en de allereerste Special Prize op de BRICK AWARD 26.
Het project YIMBY vertrekt vanuit een tuinwijk uit de jaren 1920 waar de relatie tussen de woningen en het gemeenschappelijke binnengebied geleidelijk verloren was gegaan. Garages, afsluitingen en blinde achtergevels hadden het collectieve karakter van de plek uitgehold. MAKER architecten maakt van die achterzijde opnieuw een volwaardige voorkant en creëert tegelijk ruimte voor hedendaagse woonvormen zoals zorgwonen, thuiswerk, meergezinswonen en gedeeld gebruik. Daarbij werd sterk ingezet op circulariteit, met het hergebruik van bakstenen en dakpannen uit de bestaande woningen in de nieuwe architectuur.
Wonen als motor voor de transformatie van het Schipperskwartier
Ook Oudemansstraat van Woonwerk Architecten behoort tot de finalisten. Het project maakt deel uit van de bredere transformatie van het Antwerpse Schipperskwartier, waar de stad al jaren inzet op een geleidelijke omschakeling van prostitutiegebied naar gemengde woonwijk. In opdracht van AG Vespa werden een voormalige nachtclub aan de Oudemansstraat en enkele bestaande panden aan de Crauwelengang omgevormd tot 23 betaalbare woningen rond een collectieve binnentuin.
Het ontwerp besteedt bijzondere aandacht aan de overgang tussen privé en publiek domein. In plaats van klassieke gelijkvloerse appartementen koos Woonwerk Architecten voor maisonettewoningen met individuele voordeuren en een verhoogde woonlaag, waardoor bewoners contact houden met de straat zonder aan privacy in te boeten. Achteraan vormt een collectieve tuin een groene ontmoetingsplek voor de bewoners. De beplanting werd zorgvuldig geselecteerd om ook vogels, bijen en vlinders aan te trekken, waardoor het project niet alleen inzet op woonkwaliteit en sociale cohesie, maar ook op het versterken van de stedelijke biodiversiteit.