STEEN & BEEN. Casa Kassa (Filip Canfyn)

Het massaal protest in Spanje tegen een verkeerd huisvestingsbeleid begint eigenlijk met wat eerst een detail lijkt: een zekere Maricarmen Abascal (87), intussen spijtig overleden, wordt op een brancard uit haar huis gezet omdat ze haar verdriedubbelde huur aan de nieuwe eigenaar niet kan betalen. Zij wordt het spontane symbool van de sluimerende volkswoede en vooral de snelle lont naar een grote bom.

Spanje, een land met een groter aandeel eigenaar-bewoners dan hier maar met een (nog) kleiner aandeel sociale woningen, pikt de extreme vermarkting door investeerders en parasieten zoals Airbnb niet meer. Wie niet kan kopen wegens veel te duur valt in de klauwen van de huurrendementsjagers en het noodlot van de oude vrouw wordt de druppel, die de emmer doet overlopen.

Waar vroeger op potten en pannen geklopt werd wordt nu luid op straat met sleutels gerammeld. Gemotiveerde activisten zetten middenin vele steden kampen op en houden het protest levendig, ook dankzij de ruime media-aandacht. De daklozen slaan in Barcelona zowat overal hun tentje op. Wie nog minder geluk heeft rolt zich in een laken of tapijt om als mummie te gaan liggen op een publieke bank.

Een wat late poging van de premier om een nooddecreet, dat een status quo tot 2030 oplegt en de kortetermijnverhuur inperkt, door het parlement te sluizen mislukt. De wooncrisis wordt een regeringscrisis. Vervroegde verkiezingen worden uitgeschreven door de eerste minister, die hoopt op massale steun in het stemhokje en op electorale pek en veren voor de asociale en hardvochtige tegenpartijen.

Conclusie? Die ligt al langer voor de hand: niet vastgoed maar huur is altijd en overal de achillespees en de lakmoesproef maar vooral het kneusje van een woonbeleid. Niet alleen in Spanje denken markt en macht zoals koningin Marie-Antoinette, die zou gezegd hebben, toen ze vroeg waarom het volk in opstand kwam en als antwoord kreeg dat ze geen brood hadden: “Qu’ils mangent de la brioche.”